Իմ հիշողության մեջ միշտ կենդանի է մնում Հովհաննես Թումանյանի «Տերն ու ծառան» հեքիաթը։ Այն պատմում է երկու եղբայրների մասին, որոնցից մեկը խելացի է, մյուսը՝ միամիտ։ Այն նաև պատմում է ագահ ու շուստրի հարուստի, նրա կնոջ և զոհ գնացած ոչխարների մասին։ Իսկ ամենակարևորը՝ այն պատմում է միամիտ եղբոր պարտության և խելացի եղբոր վրեժի մասին։ Ես միշտ հարցում եմ ինձ, թե ինչպես է «Ամենայն հայոց բանաստեղծը» կարողացել նախատեսել, որ իր գրած պատմությունը՝ մի փոքր ձևափոխված, կյանքի կոչվելու է ավելի քան հարյուր տարի անց։
Իսկ հիմա, եթե ունկնդրեք, կտեսնեք, թե ինչպես է հնարավոր կյանքի կոչել 100 տարի առաջվա պատմությունը։
Պատմությունը սկսվում է մի երիտասարդի հետ, ով իրեն խելացի ու արդարամիտ է համարում։ Այդ երիտասարդը, երկար տարիների ակտիվ կյանքից հետո, հասնում է իր գերագույն նպատակին՝ Հայաստանի վարչապետ դառնալուն։ Նա համոզված է, որ եթե դա իրեն չհաջողվի, ապա Հայաստանն այլևս պետք է ունենա վարչապետ։
Երբ նա հասնում է այդ բարձունքին, ինքն ամեն ինչ անում է, որպեսզի իր ծրագրերը կյանքի կոչի։ Նա ակնկալում էր, որ կգտնի լուծում Ղարաբաղյան խնդրի համար, այնպիսի լուծում, որը կօգնի ոչ միայն հայերին, այլև նրանց, ովքեր համարվում են թշնամի։ Սակայն, ինչպես հայտնի է, խայտառակ պարտության հետևանքով ստացվեց այնպիսի լուծում, որը հայտնի է բոլորիս։ Ինքն էլ, մինչև այդ պարտությունը, երազում էր, որ Աստծո կամոք կառավարելու է երկիրը առնվազն մինչև 2050 թվականը։
Բայց խայտառակ պարտությունից հետո նա հասկացավ, որ ոչ թե Աստծո տեղապահն է այս երկրում, այլ ընդամենը ժողովրդի ծառան։ Քանի որ իշխանությունը, իրականում, պատկանում է ժողովրդին, և մի քանի տարին մեկ նրա կողմից այն հանձնվում է որևէ քաղաքական ուժի։ Տվյալ դեպքում՝ հենց իրեն, քանի որ նա իրենով մարմնավորում է այդ ուժը։
Եթե իրականում երկրի տերը ժողովուրդը լիներ, ապա խայտառակ պարտությունից հետո կվռնդեր նման ծառային։ Ով է տեսել, որպեսզի տերը պահի ապաշնորհ, դարավոր թշնամու կողմից ծեծված ու խայտառակված ծառային։ Հատկապես այնպիսի մեկին, ով ՊՆ բունկերում թաքնված հաթաթա էր տալիս հենց իր՝ տիրոջ հասցեին։
Էլ չասած, որ ժողովրդի իրական ծառան պետք է այնքան արժանապատվություն ունենար, որ խայտառակվելուց հետո ինքնակամ հրաժարական ներկայացներ և հեռանար։ Այլ ոչ թե, մերժված նախկինի կողմից մշակված մեխանիզմով, իբրև թե հրաժարական ներկայացներ ու պահպանելով իշխանությունը, կրկին բազմեր ծառայողական գահին։ Այսպիսով կարող ենք արձանագրել, որ ծառան ոչ միայն չարդարացրեց իրեն, այլև կեղծավոր երդումներով ապակողմնորոշելով տիրոջը՝ սկսեց տիրություն անել նրան՝ փոխանակ որպես վարձու ծառա սպասարկելու իր տիրոջը։
Ինչ մնում է 700 հազար, «51% +» կամ այլ թվերին, որոնց հիման վրա ինքն իբրև թե կամովին կհեռանա, ապա դրանով ծառայից տիրոջը վերածված անձը փորձում է խեղճացնել այն մարդկանց, ում համար այդ թվերը ապատիայի մեջ ընկնելու աղբուր կարող են դառնալ։ Ովքեր անընդհատ ենթադրում են, որ վարչապետի աթոռից կառչած անձը մի նոր քաջ նազար է, ում հնարավոր չէ հաղթել։ Առանց գիտակցելու, որ քաջնազարների ուժը թաքնված է հենց մարդկանց այդ բնույթի հավատքի մեջ։ Ու այդ թվերն էլ լսելով՝ կարող են հոգեբանորեն ջարդվել և ընտրատեղամաս գնալու փոխարեն մնալ տանը։ Այնինչ, պետք է անպայման այցելել մոտակա ընտրատեղամասը և նրան մերժելով՝ երկիրն ազատել իրեն տեր երևակայած ապաշնորհ ու աննորմալ ծառայից։
