Բաքվի հետ Դիլիջանի հանդիպման իմաստը

Իմ վերլուծությամբ՝ Ադրբեջանի նախագահի օգնական Հիքմեթ Հաջիեւի՝ Դիլիջանում Հայաստանի ԱԽՔ Արմեն Գրիգորյանի հետ հանդիպումը պետք է դիտարկել որպես Բաքվի կողմից իրականացվող ռազմավարական խաղի հստակ քայլ, այլ ոչ թե խաղաղության գործընթացի սկիզբ։

Այս հանդիպման հիմնական նպատակը, իմ տեսության համաձայն, ոչ թե խաղաղության հաստատումն է, այլ ադրբեջանական քաղաքական շրջանակներում ընտրություններից առաջ եւ հետո ծավալվող քննարկումների շրջանակում ձեւակերպված ռազմական-քաղաքական նպատակի իրագործումը։ Այդ նպատակը Հայաստանում սահմանադրական փոփոխությունների հասնելն է։

Սա զուտ իրավական կամ քաղաքական հարց չէ։ Ալիեւը, իմ կարծիքով, այս քայլով ուղղակիորեն ցանկանում է ոչնչացնել մեզ բարոյական եւ հոգեբանական դաշտում։ Նա ցանկանում է ասել, որ ինքն է որոշելու, թե Հայաստանը ինչ սահմանադրություն կունենա, եւ որ իր պահանջով Հայաստանում կկազմակերպվի հանրաքվե։ Նման հանրաքվեի անցկացումը կխախտի Հայաստանի ինքնիշխանությունը։

Ընտրություններին քաղաքացիների ակտիվ մասնակցությունը, որը թույլ չի տվել Փաշինյանին ստանալ սահմանադրական մեծամասնություն, որոշակիորեն խոչընդոտում է Ալիեւի պլաններին։ Բաքուն ցանկանում է, որ Հայաստանը ստիպված լինի ընդունել իր պահանջները, եւ սահմանադրական փոփոխությունները դրանց հասնելու հիմնական գործիքն են։

Հարցազրուցի ընթացքում քննարկվեց նաեւ հայ գերիների հարցը։ Իմ տեսակետով, իրական երկխոսություն կամ խաղաղության գործընթաց չկա։ Հետեւաբար, հայ գերիների հարցում որեւէ փոփոխություն չի տեղի ունենում։ Բաքուն հայկական ղեկավարությանը ներկայացնում է պահանջների ցուցակ, որը Փաշինյանը փորձում է հերթով, կարգով անել։

Իմ կարծիքով՝ իշխանությունների գլխավոր թիրախներն այս պահին հայկական պետության՝ բանակի, եկեղեցու, մշակույթի դեմ են, եւ այս ամենը կապ ունի գաղափարի, անվտանգության եւ ինքնության հետ։ Ալիեւը գաղափարական դաշտում ոչնչացնելու նպատակ է դրել Հայաստանը, եւ Փաշինյանը, իմ վերլուծությամբ, ծառայեցվում է հենց այդ նպատակի իրագործմանը։

Այս ամենի ֆոնին հարց է առաջանում՝ ինչու է Բաքվում շարունակվում պահել հայ գերիներին, եւ ինչու է Ադրբեջանը պետական մակարդակով շարունակում զավթողական ծրագրեր մշակել՝ քարոզվող ատելության հետ միասին։ Հայկական իշխանություններին պետք է պատասխանեն այս պարզ հարցին, եւ ցույց տան իրական գործողություններ, այլ ոչ թե կեղծ խաղաղության թեզներ։