Իմ վերջին մտորումները, թեև կարող են զարմանալի թվալ, բայց միևնույն ժամանակ խորապես տրամաբանական են։ Ես եզրահանգել եմ, որ Իրանի կառավարությունը, որը հաճախ ներկայացվում է որպես «ժողովրդավարության բաստիոն», իր իսկականության առումով շատ ավելի մոտ է ժողովրդավարության սկզբունքներին, քան մեր, այսպես կոչված, «իրական» Հայաստանը։
Ինչո՞ւ եմ նման եզրահանգման գալիս։ Պատճառը շատ պարզ է։ Իրանի կառավարությունը հրապարակել է 2025 թվականի վերջից մինչև այս տարվա հունվարի կեսերը տեղի ունեցած ցույցերի ընթացքում զոհված 3117 մարդու ամբողջական ցուցակը, որի մեջ ընդգրկված է նաև ոստիկանության 200 սպա։ Այս քայլը, ինչպես նշում է Իրանի ԱԳ նախարար Աբաս Արաղչին, կատարվում է «լիակատար թափանցիկության խոստմանը հավատարիմ մնալու» շրջանակում։
Ի տարբերություն Իրանի, մեր գործող իշխանությունն այնպես էլ չհրապարակեց 44-օրյա պատերազմի զոհերի ցուցակը։
Այսպիսով, հարցը դառնում է ոչ թե այն, թե ո՞ր պետությունը գտնվում է արևմտյան պատժամիջոցների տակ, այլ ո՞րն է ավելի պատասխանատու և ժողովրդի նկատմամբ պարտավորություն կրող։ Իսկ պատասխանը պարզ է՝ այն երկիրը, որի ղեկավարությունը պատրաստ է ընդունել իր սխալները և հաշվետվություն տալ ժողովրդին։
Եթե Իրանում նախագահը փոխվում է ընտրությունների միջոցով, ապա մեր երկրում իշխանությունը փոխվում է ոչ թե ժողովրդի կամքով, այլ ինքնահաստատման և բռնության միջոցով։ Իսկ ընտրությունների միջոցով իշխանություն փոխելը ժողովրդավարության հիմնական սկզբունքներից է։
Իհարկե, կարելի է նշել, որ Իրանի իշխանությունը կառավարվում է այաթոլլաների խորհրդի կողմից։ Սակայն շարքային քաղաքացին իր ամենօրյա կյանքի մեջ գործ ունի ոչ թե խորհրդի, այլ երկրի գործադիր ղեկավարության հետ։ Իսկ մեր երկրում իշխանության գլուխ կանգնած անձը հաճախ հրապարակում է նման անհեթեթություններ, որոնք ոչ միայն անընդունելի են, այլև խայտառակ։
Այս ամենի ֆոնին, հարցը դառնում է ոչ թե այն, թե ո՞րն է ավելի ընդունելի՝ կրոնական ղեկավարություն ունենալը, այլ ո՞րն է ավելի ընդունելի՝ պետության գլխավոր ղեկավարի կողմից հրապարակված անհեթեթություններ, թե իշխանության կողմից զոհերի ցուցակների հրապարակումը։
Հիմա, երբ այս ամենը հստակ է դարձել, հարցը մնում է մեկ՝ ո՞ր երկրում կնախընտրեիք ապրել։ Այն երկրում, որի իշխանությունն իր ասելով հպարտանում է պարտությամբ, թե այն երկրում, որի իշխանության գլուխ կանգնած անձը նման անհեթեթություններ դուրս չի տալիս։
